Dawuda ye Abusalomu saŋakumboo
1 Ì ye a fo Yowabu ye le ko, mansa be Abusalomu kumboo kaŋ ne. 2 Aduŋ kañewo seewoo yelemata Dawuda la kelediŋ kafoo bee ye sunoo le ti wo luŋo, kaatu ì ye a moyi le ko, mansa be a diŋo kumboo kaŋ ne. 3 Wo luŋo kewolu suuñaatoo dunta saatewo kono le, ko kee maluriŋolu ka suuñaatoo duŋ ñaameŋ, niŋ ì ye ì noo, ka bo naŋ keledulaa to. 4 Mansa ye a ñaa muuri, a ye a kaŋo bula santo kumboo la. “Hee! N diŋo Abusalomu! Hee Abusalomu! N diŋo, n diŋo!”
5 Wo to le Yowabu taata mansa yaa buŋo kono. A ko, “Bii i ye i la kewolu bee malundi le, mennu ye i niyo tankandi, aniŋ i dinkewolu niŋ i dimmusoolu niyolu, aniŋ i la musoolu niŋ i la kaŋ foroyandi musoolu* niyolu. 6 Mennu ye i koŋ, i ye wolu le kanu, aduŋ mennu ye i kanu, ite ye wolu le koŋ. Bii i ye a koyindi le ko, kelediŋ ñaatonkoolu niŋ ì la kewolu maŋ ke ite ye feŋ ti. Ŋa a je le ko, bii ite be seewoo la le, niŋ Abusalomu baluuta nuŋ, ntolu bee ye faa. 7 Saayiŋ, finti banta, i ye i la kewolu jusoo ñabu. Ŋa n kali Yaawe* la ko, niŋ i maŋ finti, hani kee kiliŋ ne te tu la i fee, janniŋ fanoo be ke la. Ñiŋ ne be jawuyaa la i fee, ka tambi mantooroolu bee la, i ye mennu taki, kabiriŋ i fondinkewo fo ka naa bula saayiŋ na.” 8 Wo to le mansa wulita, a taata sii saatee dundaŋ daa to. Kabiriŋ ì ko kewolu ye ko, mansa be siiriŋ saatee dundaŋ daa to le, ì bee taata a ñaatiliŋo la.
Dawuda pareeta ka muruŋ Yerusalaamu
Banisirayilankoolu mennu niŋ Abusalomu la kuwo laata ñoo kaŋ, wolu borita le ka taa ì la suwolu kono le. 9 Banisirayila kaabiiloolu bee kono, moolu bee be ñoo soosoo kaŋ ne, ka a fo ko, “Mansa Dawuda ye ǹ tankandi ǹ jawoolu buloo kono le, ate le ye ǹ kanandi Filisitinkoolu buloo kono. Bari saayiŋ, Abusalomu la kuwo ye a tinna le, a borita bankoo la. 10 Aduŋ Abusalomu ŋà meŋ tomboŋ ka m̀ mara faata kele wuloo kono le. Saayiŋ muŋ ne ye a tinna, ali maŋ feŋ fo mansa la seyindiri kuwo to?”
11 Mansa Dawuda ye ñiŋ kibaaroo le kii Sadoki niŋ Abiyata piriisoolu* ye, ka a fo ì ye ko, “Ali Yahuuda alifaalu ñininkaa, muŋ ne ye a tinna, itolu ñanta ke la moo labaŋo ti, ka mansa murundi a la mansabuŋo kono? Kaatu kumoo meŋ bee ka fo Banisirayila, futata nte la le n na suwo kono. 12 A fo ì ye ko, itolu mu m baadiŋolu le ti, m fansuŋ yeloo niŋ n suboo. Saayiŋ, muŋ ne ye a tinna, ì keta labaŋo ti, nte murundoo to? 13 Aduŋ ali si a fo Amasa ye ko, fo a maŋ ke m baadiŋ dakatoo ti baŋ? Allamaa Alla ye n halaki, niŋ ate maŋ seyi, ka ke n na kelediŋ ñaatonkoo ti Yowabu la palaasoo to ka bo saayiŋ na.” 14 Dawuda la kumoolu diyaata Yahuuda moolu ye le, bituŋ ì bee keta kiliŋ ti. Ì ye kumoo kii mansa ye ko, “I niŋ i la kewolu bee ye muruŋ naŋ.”
15 Wo to le mansa muruta fo a futata Yoridani Boloŋo la. Saayiŋ Yahuuda kewolu taata Kilikali le, ka finti ka taa mansa yaa, ka a samba, ì niŋ a ye teyi Yoridani Boloŋo la.
Dawuda balafaata Simeyi ye
16 Simeyi Kera dinkewo Benjamini lasili moo meŋ bota Bahurimu tariyaata ka taa Mansa Dawuda yaa. 17 A niŋ Benjamini lasili moolu wuli kiliŋ ne taata. Siba meŋ keta Sawulu la dimbaayaalu la dookuulaa ti, aniŋ a dinkee taŋ niŋ luuloo aniŋ a la dookuulaa muwaŋ fanaa naata. Ì tariyaata ka taa mansa yaa Yoridani Boloŋo to. 18 Ì ye Yoridani Boloŋo teyi, ka mansa niŋ a la moolu kanta, aniŋ ka feŋ-wo-feŋ ke, mansa lafita meŋ na.
Kabiriŋ Simeyi ye Yoridani Boloŋo teyi, a ñoyita mansa ye. 19 A ko mansa ye ko, “M maarii, kana m muta kuu la. Kana i miira nte i la dookuulaa ye kuu jawoo meŋ ke, kabiriŋ i bota Yerusalaamu. Allamaa ite mansa ye a bondi i hakiloo kono. 20 Nte i la dookuulaa ye a loŋ ne ko, ŋa kuu jawoo le ke, bari bii nte le keta moo foloo ti, ka bo Yusufa la lasiloo moolu kono, ka naa ite m maarii mansa yaa.”
21 Wo to le Abisayi Seruya dinkewo kumata ko, “Fo Simeyi maŋ ñaŋ na faa la ñiŋ kuwo kamma la? A ye Yaawe la tomboŋ moo le danka.”
22 Dawuda ye a jaabi ko, “Nte niŋ alitolu denta muŋ ne la, alitolu Seruya dinkewolu? Bii luŋo ali keta n jawoolu le ti. Fo bii moo le ñanta faa la Banisirayila kono baŋ? Fo m maŋ a loŋ bii ko, nte le mu Banisirayilankoolu la mansa ti?” 23 Bituŋ mansa ko Simeyi ye ko, “I maŋ taa faa la.” Aduŋ mansa ye laahidoo le taa, a kalita a ye.
Dawuda niŋ Mefiboseti benta
24 Mefiboseti meŋ keta Sawulu mamariŋo ti, fanaa taata mansa yaa le. A maŋ a siŋolu kuu, waraŋ ka a booraa lii, aniŋ ka a la duŋ feŋolu kuu, kabiriŋ luŋo meŋ na mansa bota jee, fo a muruta kayiroo kono. 25 Kabiriŋ a bota naŋ Yerusalaamu ka taa mansa yaa, mansa ye a ñininkaa ko, “Mefiboseti, muŋ ne ye a tinna, i niŋ m maŋ taa ñoo la?”
26 A ye a jaabi ko, “M maarii mansa, n na dookuulaa le ye n neenee, kaatu nte i la dookuulaa ko a ye le ko, ‘Faloo kirikee n ye, fo n si a borindi, n niŋ mansa ye taa ñoo la.’ Kaatu i la dookuulaa lanjuuruta le. 27 Aduŋ a ye i la dookuulaa niŋ mansa fayi ñoo kaŋ ne. M maarii mansa niŋ Alla la malaayikoo le ka muluŋ, bituŋ meŋ diyaata i ye, i si wo ke. 28 M mama koomalankoolu bee la jooroo ñanta ke la saayaa le ti ka bo m maarii mansa yaa, bari i ye palaasoo dii i la dookuulaa la, a ka sii moolu kono, mennu ka domoroo ke mansa la taabuloo to. Saayiŋ ŋa muŋ daliila le soto kotenke, ka daaniroo ke mansa yaa?”
29 Mansa ye a jaabi ko, “I maŋ ñaŋ na feŋ fo la kotenke. Ŋa ñiŋ ne fo ko, ite niŋ Siba le be Sawulu la keetaafeŋo talaa la.”
30 Mefiboseti ye a jaabi ko, “Siba si a bee taa, kaatu m maarii Mansa i la seyoo naŋ kayiroo kono, wo kaañanta nte fee le.”
Dawuda ye beteyaa yitandi Baasillayi la
31 Saayiŋ, Baasillayi Kileyadinkoo naata naŋ ne ka bo Rokelimu, fo a niŋ mansa si taa ñoo la Yoridani, ka a dandaŋ, a ye Yoridani Boloŋo teyi. 32 Baasillayi keta nuŋ kee kotoo baa le ti. A ye sanji taŋ seyi le soto. Naafulutii baa le mu, aduŋ kabiriŋ mansa be nuŋ Mahanayimu, a ka domoroo dii a la le. 33 Mansa ko a ye ko, “Ŋà taa ñoo la Yerusalaamu, aduŋ m be i topatoo la jee le.”
34 Bari Baasillayi ye a jaabi ko, “N siyo maŋ jamfa kotenke. Muŋ ne ye a tinna, n niŋ mansa be taa Yerusalaamu? 35 Nte, ŋa sanji taŋ seyi le soto fokabaŋ, aduŋ feŋ ne buka diyaa n ye kotenke. N ka meŋ domo, aniŋ n ka meŋ miŋ, ì buka diyaa n daa kono, aduŋ hani denkililaalaalu la denkiloolu, m buka ì moyi. M be m maarii mansa batandi la le doroŋ. 36 Nte, i la dookuulaa niŋ ite mansa, be taa ñoo la le, ka Yoridani Boloŋo teyi ka tambi wo la domandiŋ. Bari muŋ ne ye a tinna, mansa be n joo la ñiŋ na? 37 M batu, i la dookuulaa ye muru, fo n si faa m fansuŋ saatewo to, m baamaa niŋ m faamaa la kaburoo daala. Bari i la dookuulaa Kimuhamu fele. A niŋ i si taa ñoo la. Meŋ diyaata i ye, i si wo ke a ye.”
38 Mansa ko, “Kimuhamu niŋ m be taa ñoo la le, aduŋ meŋ diyaata i ye, m be wo le ke la a ye. I ye feŋ-wo-feŋ kaniŋ n yaa, m be a ke la i ye le.” 39 Wo to le moolu bee ye Yoridani Boloŋo teyi, bituŋ mansa fanaa teyita. Mansa ye Baasillayi sumbu, a neemata a ma, wo to le Baasillayi muruta a la suwo kono.
40 Mansa taata Kilikali, aduŋ Kimuhamu niŋ a taata ñoo la le. Yahuuda moolu bee, aniŋ Banisirayila talantewo bee le ye a dandaŋ.
Yahuuda niŋ Banisirayila kaabiila doolu ye mansa la kuwo sonka
41 Bituŋ Banisirayilankoolu bee naata mansa yaa, i ko a ye ko, “Mansa, muŋ ne ye a tinna, m̀ baadiŋolu mennu keta Yahuuda kewolu ti, ye i niŋ i la dimbaayaalu niŋ i la kewolu yoolendi, ka ali teyindi Yoridani Boloŋo la?”
42 Yahuuda kewolu bee ye Banisirayila kewolu jaabi ko, “Ŋà ñiŋ ke le, kaatu mansa keta m̀ baadiŋ sutuŋ ne ti. Muŋ ne ye a tinna, ali kamfaata wo la? Fo ŋà mansa la feŋ ne domo baŋ? Fo ŋà feŋ ne taa m̀ faŋo ye baŋ?”
43 Bituŋ Banisirayila kewolu fanaa ye Yahuuda kewolu jaabi ko, “Ntolu siyaata ali ti mansa yaa le ko siiñaa taŋ. Saayiŋ, muŋ ne ye a tinna, ali jututa ǹ na? Fo ntolu le foloo maŋ a fo ko, m̀ be ǹ na mansa murundi la le?”
Bari Yahuuda kewolu le la jaabiroo saŋarata ka tambi Banisirayila kewolu la.
© Mandinka Bible © Bible Society in The Gambia, 2011.